Samen Sterk van Start met Kernkwadranten

Een goede start is bepalend voor het succes van ieder procesverbeterproject. In deze fase draait het om het creëren van een gedeeld beeld van het probleem, het doel en de manier van samenwerken. Te vaak ligt de focus bij de projectstart vooral op inhoud: data, processen en knelpunten. Maar minstens zo belangrijk is de menselijke kant. Hoe werken we samen? Welke perspectieven brengen teamleden mee? En hoe zorgen we vanaf het begin voor draagvlak? Procesverbetering is immers meer dan het aanpassen van processen of het invoeren van nieuwe werkwijzen. Zonder wederzijds begrip en een gezamenlijke aanpak blijven verbeteringen oppervlakkig en lastig vol te houden. Juist in de projectstartfase kan het gebruik van kernkwadranten helpen om verschillen zichtbaar te maken, verwachtingen uit te spreken en een stevige basis voor samenwerking te leggen.

Wat zijn kernkwadranten?

Het kernkwadrantenmodel van Daniel Ofman helpt individuen en teams inzicht te krijgen in hun sterke punten (kernkwaliteiten), valkuilen, uitdagingen en allergieën. Iedereen beschikt over unieke kernkwaliteiten die sterk kunnen verschillen van die van anderen. Deze verschillen kunnen leiden tot wrijving, vooral wanneer de kernkwaliteit van de een direct tegenover een allergie van een ander staat. Het model van Ofman maakt duidelijk waarom de wrijving ontstaat en welk gedrag hierbij een rol speelt.

Een kernkwaliteit is een positieve eigenschap die, wanneer zij doorschiet, kan veranderen in een valkuil. De uitdaging vormt het tegenwicht en helpt om die valkuil te voorkomen. De allergie ligt vaak bij gedrag dat het tegenovergestelde is van de eigen kernkwaliteit en roept daardoor irritatie op.

In de startfase helpt het expliciet maken van deze verschillen om elkaar beter te begrijpen. Waarom kijkt de een vooral naar risico’s en analyses, terwijl de ander snel wil doorpakken? En hoe beïnvloeden deze voorkeuren de manier waarop het probleem wordt gedefinieerd? Door hier vroeg in het project bij stil te staan, ontstaat een rijker en completer beeld van het probleem én van de samenwerking die nodig is om dit aan te pakken.

Van verschillende beelden naar een gedeeld vertrekpunt

Fleur is een daadkrachtig teamlid die snel knopen doorhakt en niet bang is om beslissingen te nemen. Haar collega’s waarderen haar energie en vastberadenheid, maar voor Bas, een collega die graag eerst alles goed analyseert, was haar aanpak frustrerend. Hij vond haar soms te dominant en had het gevoel dat zijn inbreng niet werd gehoord. Bas hield ervan om eerst alle opties te overwegen, terwijl Fleur juist snel vooruit wilde. Dit leidde tot spanningen in het team.

Tijdens een teamsessie over kernkwadranten werd dit patroon zichtbaar. Fleur ontdekte dat haar valkuil ‘dominantie’ was en dat de uitdaging voor haar lag in meer geduld en ruimte geven aan anderen. Bas herkende dat zijn kernkwaliteit ‘analytisch denken’ kon doorslaan in besluiteloosheid, en dat zijn uitdaging lag in sneller tot actie overgaan.

Door deze inzichten ontstond wederzijds begrip. Niet alleen verbeterde de samenwerking, ook werd de probleemdefinitie scherper: zowel snelheid als zorgvuldigheid kregen een plek.

Wil jij ook duurzame verandering realiseren?

Door kernkwadranten structureel te gebruiken, wordt procesverbetering niet alleen effectiever, maar ook mensgerichter. Het team werkt met meer begrip en plezier samen, wat leidt tot duurzame verbeteringen. Het voorbeeld van Fleur en Bas laat zien hoe waardevol dit inzicht kan zijn. Waar zij eerst botsten door hun verschillende aanpakken, leerden ze elkaars kwaliteiten beter benutten. Dit leidde tot een soepelere samenwerking en een sterker team.

Wil je meer praktische inzichten en tips over succesvolle proces- en organisatieveranderingen?

 

Ymke van de Voort